6krokow.pl -

Poradnik 6krokow.pl

Co warto wiedzieć
o prowadzeniu własnej firmy

Pojęcie działalności gospodarczej z punktu widzenia prawa

Ostatnia aktualizacja: 2019-04-18  |  Średni czas czytania: 04:13
Konto firmowe godne polecenia
Polskie prawo przewiduje wiele definicji działalności gospodarczej, które mimo podobnego brzmienia mogą mieć nieco inne znaczenie. Istotne jest również to, że każde pojęcie może uważać inną aktywność za działalność gospodarczą. W tym artykule dowiesz się o pojęciach działalności gospodarczej i jakie czynności się w nie wpisują.
Pojęcie działalności gospodarczej z punktu widzenia prawa

Podstawowa definicja działalności gospodarczej w polskim prawie

Obecnie podstawową definicję działalności gospodarczej zawiera ustawa - Prawo przedsiębiorców, zgodnie z którą:

Działalność gospodarcza jest to zorganizowania działalność zarobkowa, wykonywana we własnym imieniu i w sposób ciągły.

Tak rozumiane pojęcie działalności gospodarczej zastąpiło pojęcie działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Ustawa ta określała działalność gospodarczą jako zarobkową działalność wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodową wykonywaną w sposób zorganizowany i ciągły. W nowym pojęciu działalności gospodarczej, która jest znacznie krótsza od poprzedniej, nie wymaga rozróżnienia działalności pod względem działalności wytwórczej, budowlanej czy handlowej.

Zgodnie z przytoczoną obowiązującą definicją, działalnością gospodarczą jest działalność:

  • zorganizowana - zorganizowanie oznacza, że w prowadzonym przedsiębiorstwie muszą być wykorzystane pewne składniki materialne lub niematerialne, które stanowią jedną całość uczestniczącą w obrocie gospodarczym. Ponadto zorganizowanie oznacza działania odnoszące się do prowadzonej działalności - na przykład wynajmowanie lokalu pod punkt sprzedaży będzie przejawem zorganizowania przedsiębiorstwa.
  • zarobkowa - zarobkowy charakter działalności oznacza, że w momencie jej rozpoczęcia jest ona nastawiona na osiąganie zysków. Jednak zarobkowy charakter działalności nie jest tożsamy z uzyskiwanym dochodem - w biznesie może się bowiem zdarzyć strata i nie będzie ona powodować utraty zarobkowego charakteru. Niezarobkową działalnością jest taka działalność, która od początku zakłada nieosiąganie zysków.
  • ciągła - ciągłość w działalności gospodarczej oznacza, że pewne czynności podejmujemy regularnie i w sposób powtarzający się.
  • wykonywana we własnym imieniu - oznacza prowadzenie działalności na swoją rzecz, a także zaciąganie zobowiązań we własnym imieniu.

Ustawa - Prawo przedsiębiorców jest dostępna na stronie Sejmu RP: http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20180000646/O/D20180646.pdf

Pojęcie działalności gospodarczej w oparciu o ustawy podatkowe

Pojęcie działalności gospodarczej poza Prawem przedsiębiorców pojawia się w wielu ustawach podatkowych. Każde z pojęć klasyfikuje inną aktywność jako działalność gospodarczą. Ustawy podatkowe bowiem definiują działalność gospodarczą do swoich celów.

Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa przewiduje następującą definicję działalności gospodarczej:

Działalność gospodarcza jest to każda działalność gospodarcza w rozumieniu ustawy - Prawo przedsiębiorców, w tym wykonywanie wolnego zawodu, a także każdą inną działalność zarobkową wykonywaną we własnym imieniu i na własny lub cudzy rachunek, nawet gdy inne ustawy nie zaliczają tej działalności do działalności gospodarczej lub osoby wykonującej taką działalność - do przedsiębiorców.

Taka definicja daje podstawę do stwierdzenia, że działalnością gospodarczą w rozumieniu ordynacji podatkowej jest wszelka działalność wykonywana zarobkowo we własnym imieniu, w sposób zorganizowany i ciągły, ale też działalność wykonywana na cudzy rachunek. Definicja ta jest niezależna od definicji zawartych w innych ustawach podatkowych, ponieważ Ordynacja podatkowa zalicza do działalności gospodarczej nawet taką działalność, która nie jest uznawana za działalność gospodarczą w innych ustawach.

Ustawę - Ordynacja podatkowa znajdziesz na stronie Sejmu RP: http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU19971370926/U/D19970926Lj.pdf

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych definiuje działalność gospodarczą łącznie z pozarolniczą działalnością gospodarczą. Oba te pojęcia oznaczają działalność zarobkową:

  1. wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową,
  2. polegającą na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,
  3. polegającą na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych

prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł przychodów:

  • stosunku służbowego, stosunku pracy, w tym spółdzielczego stosunku pracy, członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, pracy nakładczej, emerytury lub renty;
  • działalności wykonywanej osobiście;
  • działów specjalnych produkcji rolnej;
  • najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy oraz innych umów o podobnym charakterze, w tym również dzierżawy, poddzierżawy działów specjalnych produkcji rolnej oraz gospodarstwa rolnego lub jego składników na cele nierolnicze albo na prowadzenie działalności specjalnych produkcji rolnej, z wyjątkiem składników majątku związanych z działalnością gospodarczą;
  • kapitałów pieniężnych i praw majątkowych, w tym odpłatnego zbycia praw majątkowych;
  • odpłatnego zbycia nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej, prawa wieczystego użytkowania gruntów - jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej;
  • działalności prowadzonej przez zagraniczną spółkę kontrolowaną;
  • innych źródeł.

Definicja ta jest więc zbliżona do podstawowego pojęcia działalności gospodarczej zawartego w Prawie przedsiębiorców - tak samo jest to działalność zarobkowa, prowadzona we własnym imieniu w sposób zorganizowany i ciągły. Działalność gospodarcza w rozumieniu ustawy o PIT jest natomiast skonkretyzowana do rodzaju podejmowanych czynności.

Pojęcie działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o PIT jest równoznaczne z pojęciem pozarolniczej działalności gospodarczej. Jednakże ustawa wprowadza w tym zakresie wyjątek. Pozarolniczą działalnością gospodarczą nie będzie działalność, jeżeli zostaną spełnione następujące warunki:

  • odpowiedzialność wobec osób trzecich za rezultat wykonywanych czynności oraz ich wykonywanie, z wyłączeniem odpowiedzialności za popełnienie czynów niedozwolonych, ponosi zlecający wykonanie tych czynności,
  • czynności są wykonywane pod kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez zlecającego te czynności,
  • wykonujący te czynności nie ponosi ryzyka gospodarczego związanego z prowadzoną działalnością.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych znajdziesz na stronie Sejmu RP: http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU19910800350/U/D19910350Lj.pdf

Ustawa o podatku od towarów i usług

Zgodnie z ustawą o podatku od towarów i usług:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Z punktu widzenia ustawy o VAT, warunkiem działalności gospodarczej jest zamiar wykonywania czynności w sposób ciągły, co oznacza, że jednorazowa transakcja nie będzie podlegała przepisom ustawy o VAT.

Ustawę o podatku od towarów i usług znajdziesz tutaj: http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20040540535/U/D20040535Lj.pdf

Działalność gospodarcza w rozumieniu ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych nie definiuje bezpośrednio pojęcia działalności gospodarczej, ale zawiera definicję osoby prowadzącej pozarolnicza działalność. Jednakże w rzeczywistości pojęcie to jest równoznaczne z pojęciem działalności gospodarczej.

I tak na gruncie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą uważa się:

  • osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów ustawy - Prawo przedsiębiorców lub innych przepisów szczególnych z wyjątkiem osoby niepodlegającej obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznego przez okres 6 miesięcy od dnia podjęcia działalności gospodarczej;
  • twórcę i artystę;
  • osobę prowadzącą działalność w zakresie wolnego zawodu w rozumieniu przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne albo z której przychody są przychodami z działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych;
  • wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólników spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej;
  • osobę prowadzącą publiczna lub niepubliczną szkołę, inną formę wychowania przedszkolnego, placówkę lub ich zespół, na podstawie ustawy - Prawo oświatowe.

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych jest dostępna tutaj: http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU19981370887/U/D19980887Lj.pdf

Podsumowanie

Pojęcie działalności gospodarczej występuje w polskim prawie w wielu aktach prawnych, które definiują ją dla swoich potrzeb. Podstawową definicję działalności gospodarczej zawiera ustawa - Prawo przedsiębiorców, jednak nie znajdzie ona zastosowania w innych aktach (na przykład ustawach podatkowych), jeżeli nie zostanie to bezpośrednio wskazane w danej ustawie. Zasadą jest, że stosujemy włąśnie to pojęcie działalności gospodarczej. Przykładowo będąc podatnikiem czynnym VAT jesteś zobowiązany do stosowania ustawy o podatku od towarów i usług, a wtedy Twój biznes będzie działalnością gospodarczą, jeśli spełni przesłanki zawarte w ustawie o VAT.

Gotowe biznesplany

Gotowe biznesplany

Planujesz założyć firmę?
Kup przykładowy biznesplan!

Cena już od: 49 zł

Zobacz listę biznesplanów  ›

Oceń ten artykuł:


Zobacz także artykuły podobne:

Znajdź urząd

Lista urzędów dla wybranych miejscowości

Baza kodów PKD

(Aktualna Polska Klasyfikacja Działalności)

Kody PKD ›
eBook: Jak założyć własną firmę

eBook:
Jak założyć własną firmę? w 2019 roku

Wszystkie aktualne informacje o zakładaniu własnej firmy zebrane w jednym miejscu!

zobacz więcej ›

Publikacja dostępna w formacie PDF

Gotowe biznesplany

Gotowe biznesplany

Planujesz założyć firmę?
Kup przykładowy biznesplan!

Cena już od: 49 zł

Zobacz listę biznesplanów  ›

Nasze poradniki:

Przydatne linki: